Bilimsel kaynaklar
Bir makaleye atıf yapmak, bu sitenin bilimsel olarak doğrulandığı anlamına gelmez.
Testler ne gösteriyor?
Model deneme aşamasında. Geçmiş testler, gelecekte doğru sonuç vereceğini kanıtlamıyor.
Araştırma ayrıntıları
1, 7 ve 30 gün içindeki deprem sayılarını ayrı ayrı kontrol ettik. Büyüklüğü 2 ve üzeri, 3 ve üzeri, 4 ve üzeri depremleri ayrı değerlendirdik. ETAS hesabını yalnızca son üç yılın kayıtlarıyla da denedik; bu denemede modelin ayarlarını yılda bir yeniden hesapladık. Yöntemleri aynı tarihler ve aynı deprem kayıtlarıyla karşılaştırdık.
Kayıtların hangi yıldan itibaren yeterli olduğu kesin değil. İlk kontrolde büyüklüğü 2 ve üzeri depremler için 2014 yılını seçmiştik. Kontrolün ayarlarını değiştirince başlangıç 2022 veya 2025 oluyor. En sıkı ayarda yeterli görünen bir dönem bulunmuyor. Kaç depremin kayıtlarda eksik olduğunu bilmiyoruz. Bu yüzden “2014’ten beri kayıtlar eksiksiz” diyemeyiz.
Test sonuçlarını karşılaştır
Bu puan, modelin hesapladığı farklı deprem sayılarını ve bunlara verdiği olasılıkları birlikte değerlendirir. Daha düşük puan daha az hata demektir. Bu puanlar deprem büyüklüğü veya deprem olasılığı değildir. Her satır ayrı bir karşılaştırmadır. “Son yıl ortalaması”, önceki bir yılın deprem sayısına dayanır.
Tablonun devamını görmek için yana kaydırın.
Kayıtlar sonradan güncellendi; bu dönemlerin bir kısmını daha önce de incelemiştik. Bu testler, modelin gelecekte doğru çalışacağını kanıtlamaz. Bir yöntemi en iyi olarak seçmedik ve bu denemeleri sitedeki modelin yerine koymadık.
Büyüklük farklı yöntemlerle ölçülebilir. Yalnızca ML türündeki ölçümleri kullansaydık, 2014’ten itibaren büyüklüğü 2 ve üzeri 6.844 kaydın 444 tanesini dışarıda bırakacaktık. Ölçümleri kaynağın bildirdiği gibi tutuyoruz; doğrulanmış bir yöntem olmadan birbirine çevirmiyoruz.
Bu testler büyük bir depremin ne zaman veya nerede olacağını söylemez. 7 ve üzeri deprem olasılığını hesaplamaz; binanızın güvenli olup olmadığını göstermez.
Yöntemler, makaleler ve indirilebilir veriler
Seif et al. (2017) · Wiemer & Wyss (2000) · Kumazawa & Ogata (2013) · CSEP
Son üç yılla yenilenen hesap, makaledeki daha kapsamlı modelin aynısı değildir. Modelin bir ayarını değiştirirken diğer ayarları yeniden hesapladık. Bu kontroller, sonuçların ayarlara ne kadar bağlı olduğunu inceler; doğrulanmış bir hata payı vermez.
Tüm test verileri (JSON) · Kayıt kontrolleri (JSON) · Dönem karşılaştırmaları (JSON) · Önceki depremlerin etkisi (JSON) · Parametre kontrolleri (JSON)
Önceki karşılaştırma (95 dönem)
Yeni araştırma: daha uzun karşılaştırma
2019–2026 arasında 95 ayrı 7 günlük dönemde dört hesabı karşılaştırdık. Hesap tarihleri 30 gün aralıklı. Sonradan güncellenmiş kayıtlar kullanıldı; bunlar depremlerden önce kaydedilmiş sonuçlar değil.
Olası deprem sayılarının tümüne göre hata — düşük daha iyi (CRPS)| Yöntem | Hata puanı |
|---|
| Tüm geçmişin ortalaması | 4,8 |
|---|
| Son yılın ortalaması | 2,85 |
|---|
| Son yılın değişken sayıları | 2,82 |
|---|
| Yeni ETAS denemesi | 3,36 |
|---|
Bu karşılaştırmada son yıla dayanan basit hesaplar, yeni ETAS denemesinden daha düşük hata verdi. Yeni modelde bir parametre yine arama sınırına ulaştı. Canlı modeli değiştirmedik; gelecekteki doğruluk henüz kanıtlanmadı.
Araştırma ayrıntıları
Parametreler 2014–2018 kayıtlarıyla belirlendi; her sonuç için 200 olası gelecek hesaplandı. Yalnızca Marmara genelindeki 2 ve üzeri deprem sayıları incelendi. M7 olasılığı, bina güvenliği veya fay kırılması hesaplanmadı. Eğitim döneminin sonradan seçilmesi, farklı büyüklük ölçekleri ve az sayıda benzetim sonuçları sınırlar.
Araştırma verisini indir (JSON) · Karşılaştırmanın ayrıntılarını indir (JSON) · Kayıt incelemesini indir (JSON)Hainzl, S.; Kumazawa, T.; Ogata, Y. · 2024 · Geophysical Journal International · 236, 1609–1620
Türkiye örneğinde eksik kayıtların model kestirimini nasıl etkilediğini inceler. Bu sürüm ETASI eksiklik düzeltmesini uygulamaz; tarihsel kayıtlardaki eksiklerin sonucu etkileyebileceğini gösterir.
Ogata, Y. · 1988 · Journal of the American Statistical Association · 83, 9–27
ETAS koşullu hızının ve olabilirlik yaklaşımının temeli. Uygulamamız sınırlı parametre araması kullanan zamansal bir uyarlamadır; makalenin tüm yöntemlerini uyguladığımız anlamına gelmez.
Utsu, T.; Ogata, Y.; Matsu’ura, R. S. · 1995 · Journal of Physics of the Earth · 43, 1–33
Artçı aktivitenin zamanla azalmasını tanımlayan Omori–Utsu yasası. Modelimizin tetiklenme çekirdeği bu biçimi kullanır.
Reasenberg, P. A.; Jones, L. M. · 1989 · Science · 243, 1173–1176
Olasılıksal artçı tahmininin temel çalışması. Kaliforniya katsayıları Marmara’ya kopyalanmaz; burada bölgesel veriden kestirim yapılır.
Page, M. T.; van der Elst, N.; Hardebeck, J. L.; Felzer, K.; Michael, A. J. · 2016 · Bulletin of the Seismological Society of America · 106, 2290–2301
Bölgesel farklılıkların ve eksik kayıtların önemini gösterir. Bu sürüm makaledeki tam Bayesçi ve zamana bağlı eksiklik modelini uygulamaz; bu sınır açıkça belirtilir.
Wiemer, S.; Wyss, M. · 2000 · Bulletin of the Seismological Society of America · 90, 859–869
Aynı büyüklük eşiğinin her dönemde aynı kayıt kalitesini garanti etmediğini açıklayan temel çalışma. 2 ve üzeri kayıtlar için yıllık bir kontrol yaptık. 2014 sonrası kayıtlar bu kontrolden geçti. Bu, her depremin kaydedildiğini kanıtlamaz.
Schorlemmer, D.; Gerstenberger, M. C.; Wiemer, S.; Jackson, D. D.; Rhoades, D. A. · 2007 · Seismological Research Letters · 78, 17–29
Tahminlerin önceden belirlenmiş testlerle değerlendirilmesini destekler. Buradaki geriye dönük olay-sayısı testleri tam RELM/CSEP doğrulaması değildir.
Styron, R.; Pagani, M. · 2020 · Earthquake Spectra
Haritadaki çizgilerin yayımlanmış veri kaynağı. Seçili özgün geometriler ve veri kökeni korunur; parsel düzeyinde güvenlik değerlendirmesi yapılamaz.
Seif et al. · 2017 · Journal of Geophysical Research: Solid Earth
Büyüklük sınırları ve model varsayımları için araştırma kaynağı. Eksik artçı kayıtları ve büyüklük sınırları, hesaplanan parametreleri etkileyebilir. Sonuçlarını burada yeniden ürettiğimizi iddia etmiyoruz.
Kumazawa, T.; Ogata, Y. · 2013 · Journal of Geophysical Research: Solid Earth
Deprem hızının zamanla değişmesini ele alır. Sitedeki canlı model bu yöntemi uygulamıyor.
Mizrahi, L.; Nandan, S.; Wiemer, S. · 2021 · Journal of Geophysical Research: Solid Earth
Kaydedilmeyen depremlerin model üzerindeki etkisini ele alır. Bu düzeltme canlı modelde henüz yok.
Mizrahi et al. · 2024 · Reviews of Geophysics
Sonuçları nasıl test edeceğimiz ve sınırlarını nasıl anlatacağımız için başvuru kaynağı. Marmara modelimizin doğrulandığı anlamına gelmez.
Serafini et al. · 2025 · Scientific Data
Depremler olmadan önce kaydedilmiş model sonuçlarının değerlendirilmesine örnek. Kaliforniya’daki sonuçlar Marmara için başarı kanıtı değildir.
Han; Mizrahi; Wiemer · 2026 · Journal of Geophysical Research: Solid Earth
Artçıların yönlere göre dağılımını ele alır. Sitede yön veya belirli bir fayın kırılma olasılığı hesaplanmıyor.
Mignan, A.; Woessner, J. · 2012 · CORSSA
Küçük depremlerin hangi dönem ve yerlerde kaydedilebildiğini incelemek için yöntem kaynağı. Her M2 depremin kaydedildiğini varsaymıyoruz.
Collaboratory for the Study of Earthquake Predictability · 2026 · Software documentation
Test tasarımı için başvuru. Standart Poisson testlerini artçı kümelerine doğrudan uygulamıyoruz.
Swiss Seismological Service · 2026 · Research software · MIT license
Yöntemleri karşılaştırmak için araştırma kodu. Canlı site bu paketi çalıştırmıyor.